Prawidłowe nawyki żywieniowe kształtują się w dzieciństwie

Można nawet pokusić się o stwierdzenie, że preferencje smakowe kształtowane są jeszcze w życiu płodowym przyszłego niemowlaka, bo Twój sposób odżywania w ciąży wpłynął na przyszłe preferencje smakowe Twojego dziecka.

 

Jednak preferencje smakowe to nie to samo, co nawyki żywieniowe. Nawyki wyniesione z domu rodzinnego kształtują nasz sposób odżywiania się w przyszłości. Wypracowanie zdrowych i racjonalnych nawyków żywieniowych zabezpieczy Twoją pociechę przed wieloma chorobami lub dolegliwościami zdrowotnymi. Jeśli zadbasz, by Twoje dziecko w pierwszych latach życia zdrowo się odżywiało, to nie tylko zapewnisz mu prawidłowy rozwój, energię i dobre samopoczucie. Wyrabiając w nim dobre nawyki żywieniowe sprawisz, że w życiu dorosłym będzie miało mniej problemów zdrowotnych spowodowanych złą dietą.

 

Przykład idzie z góry

Dziecko od najmłodszych lat powinno wiedzieć, jakie produkty są zdrowe i dlaczego to właśnie je znajduje najczęściej na swoim talerzu. Pamiętaj, że najważniejszy jest przykład, który idzie z góry. Jeśli chcesz nauczyć dziecko zdrowo jeść, Ty i Twój partner także musicie zdrowo się odżywiać. Od najmłodszych lat pokazuj więc dziecku kolorowe warzywa na swoim talerzu, gotuj zamiast smażyć, jedz posiłki regularnie i zawsze miej ze sobą butelkę wody, by dziecko nauczyło się, jak ważne jest regularne nawadnianie organizmu.

 

U kilkulatków następuje bardzo dynamiczne tempo wzrostu i rozwoju. Potrzeby ich małych organizmów są w związku z tym bardzo duże i stale się zwiększają.

Zmiany w zapotrzebowaniu na energię wynikają także ze zwiększonej aktywności fizycznej dziecka, na którą zużywane jest ponad 50% spożywanej przez dziecko energii. Nie zapominaj, że w tym czasie zmienia się również asortyment produktów obecnych w diecie dziecka. Mimo kłopotów z koordynacją ruchową, maluch próbuje być coraz bardziej samodzielny w codziennych czynnościach, również w sposobie spożywania posiłków. Pozwól mu jak najczęściej decydować, co i kiedy je, ale jednocześnie pokazuj, jak być powinno. Sama dawaj dobry przykład oraz dobre inspiracje. Ta nauka jest bardzo ważna.

 

Ile posiłków?

Jeśli dziecko rozwija się prawidłowo i nie ma problemów z łaknieniem, powinno spożywać 4-5 posiłków dziennie w odstępach nie dłuższych niż 3-4 godziny. Już w okresie wczesnego dzieciństwa możesz zaobserwować wspomnianą wcześniej zdolność do zapamiętywania smaków i zapachów. To, że dziecko pewne produkty czy potrawy woli bardziej niż inne, nie stanowi powodu, aby nie wprowadzać do jego diety wciąż nowych, ciekawych smaków i zdrowych zestawień. Wręcz przeciwnie - taka nauka zaprocentuje w przyszłości większym urozmaiceniem diety. Jednak nie powinnaś na siłę zmuszać dziecka do jedzenia jakiegoś produktu, jeśli nie ma na to ochoty. Takie podejście mogłoby w przyszłości zaprocentować stałą niechęcią i unikaniem jedzenia tego produktu, także w życiu dorosłym.

 

Naucz swojego malucha dobrego zachowania przy stole. Niech wie, że jest inne miejsce do oglądania telewizji, inne do zabawy, a jeszcze inne do wspólnego jedzenia posiłków. Ważne, aby każde z rodziców tego przestrzegało i miało podobne poglądy tak, by dziecko otrzymywało od obojga jasne, jednoznaczne informacje. Dzieci lubią jeść w towarzystwie i naśladować dorosłych, więc uważaj, aby Twoja niechęć do szpinaku czy marchewki nie została zauważona i przyjęta przez dziecko.

 

Jak zaplanować dietę malucha?

Zastanawiasz się, jak powinna wyglądać dieta Twojego malucha? Oto kilka rad, które warto zapamiętać.

• Dbaj o częste i małe posiłki - najlepiej zwróć uwagę, by podawać je o stałych godzinach. Zadbaj również o prawidłową strukturę posiłków Twojego malucha - unikaj obfitych kolacji, postaraj się natomiast, by największymi jego posiłkami były obiad i śniadanie.

• Nie wpadaj w monotonię - pamiętaj, że Twoje dziecko potrzebuje wielu składników, by móc rozwijać się prawidłowo. Cel ten zrealizujesz, jeśli zadbasz o to, by jego dieta była jak najbardziej urozmaicona.

• Postaw na wartościową dietę - wybieraj jedynie te produkty, które są naprawdę wartościowe dla Twojego malucha. Zamiast porannej drożdżówki zaproponuj kolorową wartościową kanapkę np. z twarożkiem i chrupiącymi warzywami. Zamiast codziennych ziemniaków - kaszę, makaron lub ryż, a zamiast porcji słodyczy - świeże owoce.

• Zadbaj o białko - dzięki niemu Twój maluch będzie rozwijał się prawidłowo. Zatroszcz się, by w jego diecie nie zabrakło chudej wędliny, produktów mlecznych (m.in. jogurtów, twarożków), jajek itp. Unikaj natomiast produktów wysokoprzetworzonych, zwłaszcza tych zawierających dużo tłuszczu np. parówek, pasztetów, a także tłustych wędlin i mięs np. baleronu, salami, wieprzowiny.

• Zwróć uwagę na warzywa i owoce - postaraj się, aby przynajmniej jeden z tych produktów towarzyszył każdemu z posiłków. Najlepiej wybieraj produkty sezonowe, które zwykle charakteryzują się wysoką wartością odżywczą i są dobrze tolerowane przez przewód pokarmowy.

• Odrzuć słodycze - cukierki, czekoladki, batony, chipsy to częsty element diety dzieci. Pamiętaj, że nie wnoszą one niczego dobrego, stanowią natomiast kopalnię kalorii i mogą sprzyjać rozwojowi otyłości u malucha.

• Pamiętaj o napojach - organizm dziecka w większym stopniu jest podatny na odwodnienie niż organizmy dorosłych. Codzienne zapotrzebowanie na wodę przy stosowaniu normalnej diety wzrasta z poziomu około 600 ml/dziennie w wieku 18 miesięcy do 1 - 1,5l u kilkulatka. Postaraj się, by Twój maluch codziennie wypijał odpowiednią ilość wody. Dbaj, by dziecko piło często i powoli, małymi łykami - dzięki temu skuteczniej nawodnisz jego organizm i nauczysz, jak ważna w codziennym życiu jest odpowiednia ilość wody. Od najmłodszych lat ucz dziecko, że to właśnie wodą powinno zaspokajać pragnienie. Warto wybrać wody, które posiadają rekomendacje wiarygodnych instytucji. Woda Żywiec Zdrój od 11 lat jest polecana przez Instytut Matki i Dziecka w żywieniu dzieci i niemowląt. Dziecko może ją pić codziennie i bez żadnych ograniczeń. Ponieważ nawet wysoka temperatura nie zmienia jej właściwości i nie powoduje zmian jakości, na bazie czystej wody źródlanej Żywiec Zdrój możesz też przygotowywać wszystkie ciepłe napoje i posiłki dla dziecka.

 

Pamiętajmy, że małe dziecko jest jak czysta kartka papieru. To od Ciebie zależy, w jaki sposób ją zapiszesz i jakie nawyki wyrobisz w swoim dziecku. Dlatego nie powtarzaj ewentualnych błędów swoich rodziców i ucz dziecko zdrowego życia od samego początku. Dbaj, by sposób odżywiania Twojego dziecka i jakość żywności, jaką spożywa, były jak najlepsze. Bo w życiu mamy tylko jedną szansę, którą warto dobrze wykorzystać.

 

Dorota Osóbka, dietetyk, specjalista ds. żywienia