6 miesiąc: 21, 22, 23, 24 i 25 tydzień ciąży
Kiedy nie śpi - otwiera już oczka! Jego twarz stanowi wtedy zdumiewający widok. Maluszek robi miny, ssie paluszki, dotyka buzi, miewa czkawkę, mruga powiekami, porusza gałkami ocznymi.
Kiedy śpi - pojawia się u niego specyficzny dla marzeń sennych zapis fal mózgowych, tzw. faza REM. Świadczy to o tym, że sześciomiesięczny płód miewa sny, a układ nerwowy szybko się doskonali. W szóstym miesiącu na włóknach nerwowych powstają osłonki mielinowe. Dzięki nim impulsy nerwowe mogą być przekazywane znacznie szybciej, co usprawnia reakcje na bodźce i procesy myślowe.
Szósty miesiąc to nadal okres szybkiego wzrostu i przybierania na wadze. Intensywnie odkłada się podskórna tkanka tłuszczowa - po urodzeniu pomoże ona utrzymać stałą temperaturę ciała.
Intensywnie kształtują się i mineralizują kości.
Płuca przechodzą do następnego etapu rozwoju - produkcji surfaktantu. To substancja, która zaczyna pokrywać wnętrze pęcherzyków płucnych i po porodzie umożliwi oddychanie. Pęcherzyki będą gotowe do podjęcia swoich funkcji dopiero pod koniec ósmego miesiąca.
Gdyby maleństwo urodziło się na tym etapie rozwoju, lekarze byliby w stanie utrzymać je przy życiu.
W dwudziestym pierwszym tygodniu
Płód ma regularny podział doby na pory snu i czuwania. W czasie aktywności tańczy w worku owodniowym, obraca się wokół własnej osi, kołysze biodrami, zgina nogi i ręce, porusza palcami, dotyka buzi.
Zaczyna się rozwijać system odpornościowy.
Pod koniec 21. tygodnia jelita są na tyle rozwinięte, że malec może przetwarzać połykany płyn owodniowy.
W dwudziestym drugim tygodniu
Skóra jest coraz mniej przezroczysta. Powstają białe ciałka krwi, które odgrywają najważniejszą rolę w zwalczaniu infekcji. Wątroba rozkłada bilirubinę (czerwonopomarańczowy barwnik), powstającą w czasie rozpadu krwinek czerwonych. Czerwone ciałka we krwi płodu żyją znacznie krócej niż u dorosłego, dlatego w jego organizmie jest bardzo dużo bilirubiny.
Organizm dziecka nie jest w stanie samodzielnie przetworzyć takiej ilości barwnika, dlatego część oddaje matce przez łożysko.Dziecko ma wysokie czoło, spiczastą brodę, miedzy nosem a wargą górną zaczyna się pojawiać pionowa bruzda. Ostateczny kształt mają już małżowiny uszne. Wzmacniają się mięśnie karku, więc dziecko trzyma głowę prosto.
W dwudziestym trzecim tygodniu
Wyglądem i zachowaniem dziecko przypomina już noworodka. Zwiększyła się ilość podściółki tłuszczowej, dziecko nadal jest szczuplutkie, pomarszczone, pokryte ciemnymi włoskami i białawą mazią płodową. Słuch ma coraz lepszy, rozpoznaje już głos mamy i taty.
W dwudziestym czwartym tygodniu
Dziecko wypełnia już całą jamę macicy, i coraz trudniej mu się poruszać. Ćwiczy mięśnie: rozpycha się, kopie, tupie. Na hałas reaguje niepokojem, głośne dźwięki mogą przebudzić je ze snu, ale reakcja na bodziec nie jest jeszcze natychmiastowa. Mama może zacząć notować okresy aktywności i snu dziecka. Po porodzie będzie spało w podobnych godzinach.
Praca serca zwalnia do 140-150 uderzeń na minutę.
W dwudziestym piątym tygodniu
Wcześniaki urodzone w szóstym miesiącu ciąży wspomagane najnowocześniejszą aparaturą są już w stanie przeżyć. Dzięki rozwojowi medycyny udaje się ratować coraz młodsze maluchy.
Koniec szóstego miesiąca
Kończy się II trymestr życia wewnątrzłonowego.
Maluch nadal dość swobodnie porusza się w wodach płodowych.
Kiedy czuwa - otwiera oczy, kiedy śpi - śni.
Wykształcają się komórki odpowiedzialne za świadome myślenie, a dziecko jest znacznie bardziej wrażliwe na dźwięki i ruch.
Bardzo szybko przybiera na wadze i rośnie - co tydzień przybywa mu 100 g i 1 cm długości.
Pod koniec miesiąca mierzy 35-37 cm i waży około 1 kg!
Opracowane pod kierownictwem prof. dr hab. n. med. Romualda Dębskiego, Klinika Ginekologii i Położnictwa Szpitala im. W. Orłowskiego w Warszawie, Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego.